TY - JOUR ID - 5004041 TI - حقوق تربیتی کودک و نسبت آن با عدالت تربیتی در فقه اسلامی JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 7 LA - fa SN - x434-8002 AU - Zohre Kashani, Ali Akbar AD - AU - Hemmat Banari , Ali AD - استادیار - علوم تربیتی جامعةالمصطفی AU - Toroghi Ardakani, Majid AD - Y1 - 2027 PY - 2027 VL - 19 IS - 1 SP - EP - KW - عدالت تربیتی KW - فقه تربیتی KW - حقوق کودک KW - حقوق تربیتی کودک KW - تربیت اسلامی DO - 10.22034/eslampajoheshha.2026.5004041 AB - پژوهش حاضر با هدف تبیین نسبت حقوق تربیتی کودک با عدالت تربیتی در فقه اسلامی، به بررسی مبانی فقهی و روایی حقوق کودک پرداخته و کوشیده است نشان دهد که حقوق تربیتی کودک، تجلی عملی عدالت تربیتی‌اند و تحقق عدالت تربیتی بدون تضمین این حقوق امکان‌پذیر نیست. این پژوهش با روش تحلیلی‌ـ‌اجتهادی و با تکیه بر منابع فقهی، روایی و آثار فقه تربیتی انجام شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که کودک در منظومه تربیتی اسلام، انسانی صاحب حق است و از حقوق اساسی و رشدی برخوردار است. حقوق رشدی در یک تقسیم‌بندی جدید نیز به حقوق اولیه، عام و خاص تقسیم می‌شود و حقوق خاص حوزه‌های دینی، اخلاقی، عقلانی، عاطفی، اجتماعی، جنسی و جسمانی را دربرمی‌گیرد. والدین در تأمین این حقوق دارای تکلیف شرعی‌اند و تربیت کودک بر پایه این حقوق به‌عنوان معیارهای عدالت سامان می‌یابد. همچنین، عدالت تربیتی در فقه اسلامی فراتر از مساوات صوری بوده و بر رعایت استحقاق‌ها، نیازهای تربیتی و کرامت انسانی کودک استوار است؛ ازاین‌رو، رفتارهای تبعیض‌آمیز یا تحقیرکننده، علاوه بر آثار روانی، مصداق ظلم و تضییع حق تربیتی محسوب می‌شوند. این رویکرد، پیوندی منسجم و نظام‌مند میان فقه، حقوق کودک و عدالت تربیتی برقرار کرده وزمینه توسعه مطالعات فقه تربیتی خانواده رافراهم می‌سازد. UR - https://eslampajoheshha.nashriyat.ir/node/5004041 L1 - ER -