TY - JOUR ID - 5002998 TI - بررسی اخلاقی اصل احسان و قاعده احترام و تکریم در روابط خویشاوندان با تأکید بر دیدگاه علامه مصباح یزدی JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 7 LA - fa SN - x434-8002 AU - Seyyed Mohammad Reza, Mousawi Nasab AD - استادیار - گروه علوم تربیتی مؤسسه امام خمینی AU - Abolfazl, Nikounazar AD - مربی - موسسه امام خمینی ره Y1 - 2026 PY - 2026 VL - 17 IS - 2 SP - EP - اخلاق خانواده ,اصل احسان ,قاعده احترام و تکریم ,روابط خویشاوندی ,علامه مصباح یزدی ,تزاحم اخلاقی ,DO - 10.22034/eslampajoheshha.2025.5002998 AB - خانواده در نظام معرفتی اسلام، نهادی مقدس و بستری برای رشد مادی و معنوی انسان است. روابط حاکم بر این نهاد، نیازمند یک چارچوب اخلاقی منسجم است تا سلامت، آرامش و تعالی اعضای خود را تضمین کند. این مقاله با رویکردی توصیفی-تحلیلی و با محوریت اخلاق کاربردی، به تبیین «اصل احسان» به‌عنوان زیربنای اخلاق خانواده و «قاعده احترام و تکریم» به‌عنوان یکی از مهم‌ترین قواعد منشعب از آن می‌پردازد. یافته ها نشان داد که احسان به والدین و خویشاوندان، نه یک توصیه صرف، بلکه یک تکلیف الهی است که در کنار توحید قرار گرفته و شکرگزاری از آنان، مقدمه‌ای برای شکرگزاری از پروردگار محسوب می‌شود. بررسی مصادیق عملی و تزاحمات اخلاقی این قاعده در موقعیت‌های واقعی زندگی، مانند احترام به خویشاوند فاسق، مرز میان احترام و ریا، و مدیریت انتظارات افراطی در تکریم، راهکارهای مبتنی بر آموزه‌های اسلامی برای حل این تعارضات را داد. نتیجه پژوهش ارائه یک الگوی عملی برای تصمیم‌گیری اخلاقی در روابط پیچیده خویشاوندی و تحکیم بنیان خانواده بر پایه اصول وحیانی است. UR - https://eslampajoheshha.nashriyat.ir/node/5002998 L1 - ER -